انواع وقف عام
لطفا انواع وقف عام را تشریح کنید.
وقف عام بر دو نوع است:1ـ وقف بر جميع؛ كه در اينجا طبق نظر صحيحتر در واقع فك ملك صورت گرفته نه اينكه تمام مالكيت آن به تمام مسلمين رسيده .2ـ وقف بر عنوان خاص؛ مثلاً وقف بر طلاب مىكند. اين هم وقف عام است نه خاص، به عبارت ديگر وقف عام است بر عنوان خاصى. در اينجا فكّ ملك نيست و بلكه مالك همان عنوانى است كه موقوف عليه واقع شده.
استفاده از مالی که معلوم نیست وقف عام است یا خاص
آیا می توان از آب مدارس علوم دينى كه نمىداند آب آن را براى همه مردم وقف كردهاند يا فقط براى طلاب همان مدرسه استفاده کرد؟
وضو گرفتن از آب مدارس علوم دينى كه نمى داند آب آن را براى همه مردم وقف كرده اند يا فقط براى طلاب همان مدرسه، اشكال دارد، مگر در صورتى كه معمولًا مردم متديّن از آب آنجا وضو بگيرند به طورى كه نشانه عمومى بودن وقف باشد.
وقف کردن مالی که قبلا به کسی هبه داده
زمينى به كسى هبه شده، آيا هبه كننده مى تواند آن زمين را بدون اذن هبه گيرنده وقف خاص كند؟ اگر وقف عام نمايد چه حكمى خواهد داشت؟
در صورتى كه هبه كرده و تحويل داده، ملك موهوب له مى شود. ولى اگر موهوب له از خويشاوندان او نباشد، و هبه معوّضه نيز نباشد، مى تواند آن را باز پس گيرد، و وقف كند.
تعلق خمس و زکات به موقوفه
از محصولات موقوفات که از مصادیق خمس و زکات میباشند باید زکات پرداخت شود، مثلاً گندم که حاصل زمین، آب و هزینه موقوفه به دست میآید؟
وقف عام خمس و زکات ندارد ولی وقف خاص مانند وقف به اولاد در صورت جمع بودن شرایط دارد.