مرکز پاسخگویی به احکام شرعی و مسائل فقهی

احتياط مستحب آن است كه از ساير پول‌های رايج مانند اسكناس اگر شرايط ديگر در آن جمع باشد زكات بدهند.

هرگاه كسى داراى مقدارى طلا و نقره است، امّا هیچ‌کدام از آن دو به‌اندازه نصاب نيست زكات بر او واجب نمى‏باشد، هرچند قيمت مجموع آن به حدنصاب برسد.

اگر انسان نذر كند سه روز معيّن يا بيشتر معتكف گردد (مثل اينكه نذر كند روز 28 و 29 و 30 ماه مبارك رمضان را معتكف شود) سپس روز سوم مصادف با عيد گردد (مثل اينكه ماه رمضان در فرض مثال فوق 29 روز شود) چنين نذرى از اصل باطل است، و قضا هم ندارد; زيرا نذر از ابتدا منعقد نشده است، هر چند قضاى آن مطابق احتياط است.

هر گاه نذر كند كه روز بازگشت (مثلا) پدرش از مكّه معتكف شود، چنانچه امكان داشته باشد در آن روز احتياط كند و از طلوع فجر اعتكاف ببند، نذرش صحيح است. همچنين اگر يقين داشته باشد كه مسافرش قبل از طلوع فجر (اذان صبح) باز مى گردد.

اگر نذر كند روز پس از ورود مسافرش معتكف شود، بدون شك نذرش صحيح است، و بايد تا سه روز در حال اعتكاف باشد.

چنانچه نذر كند كه سه روز بدون دو شب وسط آنها معتكف مى شود، چنين نذرى باطل است.

در صورتى كه نذر كند سه روز يا بيشتر معتكف شود، لازم نيست شب اوّل هم در حال اعتكاف باشد.

اگر نذر كند يك ماه معتكف شود، شب اوّل كه جزء ماه محسوب مى شود نيز بايد در حال اعتكاف باشد.

هر گاه نذر كند كه يك ماه قمرى معتكف شود، چنانچه ماهى كه در آن معتكف شده 29 روز باشد، احتیاط واجب آن است كه روز اوّل ماه بعد را نيز بر آن بيفزايد، زيرا هرگاه دو روز بر اعتكافش اضافه كند، اعتكاف روز سوم نيز واجب مى شود.

هرگاه نذر كند كه يك ماه معتكف شود، واجب است يك ماه پشت سر هم معتكف شود.

اگر نذر كند كه قسمتى از ماه ( مثلا نه روز يا پانزده روز) اعتكاف نمايد، مى تواند بطور پراكنده (سه روز سه روز) معتكف شود، تا آن مقدار كه نذر كرده كامل شود، مشروط بر اينكه نذرش انصراف به روزهاى پى در پى نداشته باشد، كه در اين صورت نيز بايد اعتكافش پى در پى باشد.

چنانچه نذر كند كه يك ماه نامعيّن، يا چندين روز پى در پى غير معيّن معتكف شود (چه قيد پى در پى را در صيغه نذر آورده باشد، يا چنين از نذرش استفاده گردد)، و اعتكاف را شروع كند، سپس يك روز يا بيشتر از ايّام اعتكاف را باطل كند، تمام روزهايى كه معتكف بوده باطل مى شود، هر چند روزهايى كه بطور صحيح در حال اعتكاف بوده، سه روز يا بيشتر بوده باشد، و بايد اعتكاف را با رعايت تتابع و پى در پى بودن از سر بگيرد.

اگر نذرش براى ماه يا روزهاى معيّنى بوده و آن را باطل كرده، بايد قضاى آن را بصورت پى در پى بجا آورد و حتّى اگر اعتكاف نذرى معيّن را در آخرين لحظات باطل كند، به گونه اى كه پس از بطلان هنوز مقدارى از زمان اعتكاف باقيمانده باشد احتياط آن است كه در اين صورت نيز قضا كند.

هر گاه نذر كند، پنج روز معتكف شود، بايد يك روز ديگر بر آن بيفزايد، چه پى در پى بجا آورد، يا به شكل ناپيوسته.

اگر نذر كند در زمان معيّنى (مثلا يك ماه معيّن از سال، يا روزهاى معيّنى از ماه خاص) معتكف شود، سپس در آن ايّام مخصوص، بخاطر فراموشى يا عمداً و عصياناً يا بر اثر اضطرار، اعتكاف را ترك كند، قضاى آن واجب است. و اگر تشخيص ماهها مشكل شود، و در نتيجه ماه مورد نظر را نتواند بطور قطعى مشخص كند، به ظنّ خود عمل مى كند، مگر اينكه احتياط ممكن باشد و عسر و حرج لازم نيايد، كه احتياط واجب آن است مطابق احتياط عمل كند. و چنانچه به هيچ كدام از ماهها ظن ندارد، بين ماههايى كه محتمل است مخيّر است.