مرکز پاسخگویی به احکام شرعی و مسائل فقهی

در فرض سؤال خمس ندارد.

درصورتی‌که این کار در میان مردم رایج باشد و به‌صورت هزینه معمولى درآید، خمس ندارد.

آنچه معمولاً موردنیاز است خمس ندارد هرچند استفاده‌نشده باشد؛ اما هرگاه واقعاً مقدارى از آن زائد بر نیاز بوده باشد خمس دارد، بنا بر احتیاط واجب

در ميان بسيارى از خانواده‌ها معمول است كه جهیزیه دختران را تدريجاً تهيّه می‌کنند، چنانچه سال بر آن جهیزیه بگذرد خمس آن واجب است؛ ولى در مناطقى كه اگر جهیزیه را قبلاً تهيّه نكنند عيب محسوب می‌شود و يا اینکه تهيّه آن جز به‌صورت تدريجى مشكل است، خمس ندارد؛ بنابراین اگر درجایی خريد جهيزيه و كنار گذاشتن خود آن يا حتى پول عرفا مؤونه به‌حساب بيايد خمسى ندارد

درصورتی‌که در حال یا گذشته مورداستفاده بوده است خمس ندارد.

کتاب‌هایی را كه طلاب علوم دينى يا غير آن‌ها از درآمد کسب‌وکار مى‏خرند چنانچه موردنیازشان باشد خمس ندارد، ولى اگر فعلاً نيازى به آن ندارند و مقصودشان استفاده در آينده است خمس به آن تعلّق می‌گیرد (اگر در تمام طول سال نيز از آن استفاده نكند، ولى وجود آن كتاب براى مواقع ضرورى در كتابخانه لازم است، نياز محسوب می‌شود).

هرگاه قبل از گذشتن سال خمسی وقف کند خمس ندارد. البته چنانچه آن ملك درآمدى داشته باشد و از مخارج سال آن‌ها زياد بيايد بايد خمس آن را بدهند.

اگر به اسم ایشان و برای ایشان منظور کرده‌اید و آن را به او بخشیده‌اید خمس آن بر شما واجب نیست.

چنانچه واقعاً ببخشد و اين مقدار بخشش در شأن او باشد خمس به او تعلّق نمى‏گيرد؛ ولى از فضيلتى محروم شده است. البته اگر براي فرار از خمس باشد اشكال دارد و خمس ساقط نمى‏شود (بنا بر احتياط واجب).

چنانچه زمانی که هدیه گرفت باردار نبود حکم درآمد را دارد.

در مورد آن چیزی بر شما نیست.

درصورتی‌که واقعاً واگذار نکرده است خمس بر عهده‌ی مرد است.

چنانچه لباس و چیزهایی باشد که مخصوص کودکان است تعلق به نوزاد دارد خمس ندارد (ولی اگر تا زمان تکلیف نوزاد باقی بماند و بعد از بلوغ تا یک سال مصرف نشود بنا بر احتیاط واجب خمس دارد) و اگر هدیه به‌صورت پول و مانند آن باشد متعلق به پدر است و در این صورت باقیمانده آن در سر سال خمسی بنا بر احتیاط واجب خمس دارد.

چنانچه هديه تا پايان سال خمسى مورداستفاده قرار نگيرد و سال خمسى بر آن بگذرد، بنا بر احتياط واجب خمس دارد و فرقى بین هبه کلان و غیر کلان نیست، مگر هدیه‌های جزئی، مانند نذورات اندکی که می‌آورند و چون احتیاط واجب داریم، مقلدین ما می‌توانند به یکی از مراجع مشهور حوزه علمیّه که اجازه می‌دهند خمس هدیه پرداخت نشود مراجعه کنند؛ ولی پرداخت خمس برکات بسیار فراوانی دارد و ما به‌گونه‌ای عمل نمی‌کنیم که سبب فرار افراد از خمس شود.

چنانچه نفقه باقی بماند و سال بر آن بگذرد خمس دارد.