مدت زمان حبس تعزیری
آیا در نگهدارى متّهم در حبس تعزیرى (با قرار بازداشت) حدّاقلّ و اکثرى هست، یا مدّت زمان به نظر حاکم شرع است؟
مدّت به نظر حاکم شرع است ; ولى گاه مصلحت وحدت رویّه و پرهیز از بى نظمى قضایى ایجاب مى کند که حدّاقلّ و حدّاکثر آن از طرف مقامات قضایى تعیین شود.
لزوم اجرای تعزیر با وجود زیان آوری برای غیر مجرم
در مجازاتهاى منصوص اگر غیر از مجرم، دیگرى هم زیان ببیند طبعاً از اصل قرآنى «و لا تزر وازرة وزر اخرى» خارج است، مثل قصاص قاتل که فرزندان او یتیم مى شوند; ولى در جایى که نصّ صریح در مورد مشروعیّت آن نیست مثل حبس، که با زندانى شدن مجرم عائله اش بشدّت متضرّر مى شوند در حالى که جرمى نکرده اند و شارع نیز این عقوبت را بطور صریح از جمله مجازاتها قرار نداده است، مخالفت آن اصل قرآنى بدون نصّ صریح چگونه توجیه مى شود؟
حبس یکى از انواع تعزیر است، و تعزیر در موارد مقرّره ممکن است باعث ضرر و زیان به دیگران شود، خواه به صورت شلاّق باشد یا جریمه نقدى یا جریمه مالى و این امور مانع از تعزیرات نمى شود، وگرنه اکثر تعزیرات باید تعطیل شود; چرا که غالباً زیانهایش به دیگران هم مى رسد.
مجازات بوسیدن محارم از روی شهوت
اگر مرد عاقل و بالغى یکى از محارم مؤنّث و یا مذکّر نسبى خود را از روى شهوت ببوسد، مجازاتش چیست؟ اگر نابالغ باشد چه حکمى دارد؟
در مورد بوسیدن فقط تعزیر است و فرقى میان محارم و غیر محارم نیست (البتّه قاضى مى تواند در مورد محارم، تعزیر شدیدترى قائل شود)، ولى فاعل نابالغ تعزیر ندارد; بلکه مقدار کمى به عنوان تأدیب تنبیه مى شود.
میزان تعزیر در جرائم فاقد حدّ شرعی
چنانچه تعزیر، علاوه بر تازیانه مصادیق دیگرى داشته باشد; (مانند: حبس، جزاى نقدى، لغو جواز کسب، ابطال گواهینامه رانندگى، محرومیّت از مشاغل دولتى، ثبت سوء سابقه و مانند آن) با توجه به این مطلب آیا تعبیر «التعزیر دون الحد» فقط در خصوص تازیانه رعایت مى شود، یا شامل دیگر موارد مذکور نیز مى شود؟ در صورت شمول به موارد دیگر، ملاک «دون الحدّ» چه مى باشد؟
تعبیر به «دون الحد» در غیر موارد حدود معنا ندارد; ولى واضح است که باید تعزیر تناسب عقلایى با جرم داشته باشد.
تعزیر نبودن تراشیدن سر
آیا می توان زن یا مردی که مرتکب گناهی شده را به عنوان تعزیر یا علاوه بر تعزیر، سر او را تراشید؟
تراشیدن سر مطلقاً جزء تعزیرات نیست و باید راه دیگرى را براى تعزیر، مانند جریمه نقدى یا زندان یا مجازات بدنى، انتخاب کرد; ولى در زندانها گاه براى ملاحظه مسائل امنیّتى سر متّهمین را مى تراشند، و این مربوط به عناوین ثانویّه است.
حکم تعزیر زن و مرد در صورت دستگیری قبل از برقراری ارتباط نامشروع
مرد و زنى براى انجام عمل نامشروع در منزلى اجتماع کرده اند; ولى قبل از این که مرتکب عمل مذکور شوند دستگیر شده اند، آیا تعزیر مى شوند؟
اگر هیچ گونه اقدامى نکرده باشند باید به نهى از منکر قناعت کرد.
حداقل تعزیر
آیا حدّاقلّ تعزیرات یک ضربه شلاّق را هم شامل مى شود؟
گاه ممکن است یک ضربه نیز حدّاقلّ تعزیر باشد و همان تأثیر لازم را بگذارد.
حکم تعزیر مستأجر در صورت عدم تخلیه بعد از پایان مدّت اجاره
اگر مستأجرى ملک را بعد از پایان مدّت اجاره تخلیه ننماید، آیا مى توان او را با تعزیر، یا حبس و مانند آن وادار به تخلیه نمود؟
در صورتى که حاکم شرع مصلحت را در تعزیر و حبس بداند مانعى ندارد; ضمناً مستأجر هم نباید گرفتار عسر و حرج شدید باشد، در این صورت باید ضرب الاجلى براى او تعیین کند.
حکم تعزیر مرد متأهل بابت ازدواج موقت
اگر مردى با داشتن عیال دائمى و بدون رضایت و موافقت او، با زنى ازدواج موقّت نماید (دراز مدّت، یا کوتاه مدّت)، آیا چنین مردى بر اثر شکایت همسر دائمى اوّل قابل تعقیب و تعزیر است؟
کار حرامى انجام نداده است; ولى مردان نباید ازدواج موقّت را وسیله هوسبازى خود قرار دهند.
تعزیز زوجی که از انجام وظايف زوجيّت سرباز زند
هرگاه زوجه از ايفاى وظايف زوجيّت خوددارى نمايد، ناشزه بوده ومستحقّ نفقه نخواهد بود. حال اگر شوهر از انجام وظايف زوجيّت سرباز زند، به گونه اى كه زوجه اش را معلّقه قرار دهد، بفرماييد: آيا مىتوان حكم به نشوز زوج كرد؟
در فرض سوال زوجه مىتواند به حاكم شرع شكايت كند و اگر ثابت شود که مرد بدون عذر شرعى و بدون رضایت همسرش به وظایف واجب خود عمل نکرده، حاکم شرع او را وادار به انجام وظيفه نموده و در صورت لزوم تعزير می كند.
حکم تعزیر بابت خلافکاری زوج
آیا زوج را مى توان به علّت خلافکاری هایش، تعزیر نمود؟
زوجه مى تواند به حاکم شرع شکایت کرده و براى زوج در برابر خلافکاری هایش تقاضاى مجازات کند.
حکم تعزیر به جهت عدم تمکین زوجه
آیا زوجه را مى توان به علّت عدم تمکین در امور زوجیّت، تعزیر نمود؟
تعزیر به دست حاکم شرع است که پس از شکایت زوج مبنى بر عدم تمکین زوجه و ثبوت آن انجام مى گیرد.
تعزیر کسی که خودکشی کرده در صورت نجات از مرگ
کسى اقدام به خودکشى نموده، ولى به نحوى از مرگ نجات مى یابد، آیا این فرد چون فعلش مخالف با موازین اسلامى بوده، مشمول تعزیر است؟
آرى در صورت مصلحت مى توان او را تعزیر کرد.
میزان تعزیر در صورت تعدد جرم
اگر شخصى مرتکب چند جرم تعزیرى شود، آیا مجموع شلاّقى که براى چند جرم محکوم مى شود باید چند ضربه باشد؟ آیا در این خصوص، بین جرایم مشابه و غیر مشابه فرق است؟ در صورتى که مجاز به صدور حکم به بیشترین ضربه باشیم آیا حدّاکثرى براى آن متصوّر است؟
مجازات تعزیرى هر جرم باید کمتر از حدّ مشابه آن جرم باشد، ولى مجموع مجازاتها حدّ معیّنى ندارد، امّا باید توان محکوم را در نظر گرفت که جان محکوم به خطر نیفتد (البتّه جرایم مشابه یک تعزیر دارد).
