Diri siçan vasitəsilə nəcisin keçməsi
Əgər diri siçan yeməyin içinə girib diri halda da çölə çıxarsa, o yemək pakdırmı?
Pakdır, lakin bulanmışdır. Yaxşı olar ki, ondan pəhriz olunsun.
Xüms ilinin meyarı
İşçinin (qulluqçunun) xüms ilində meyar, aldığı ilk məvacibdir, yoxsa başqa bir zaman? Burada nəzərdə tutulan şəmsi ilidir, yoxsa qəməri?
Onun başlanğıcı ilk qazancdır. Qəməri və şəmsi ilinin hər ikisi caizdir.
Əqdin icra olunmasında vəkilin birdən artıq olması
Kəbin oxumaq üçün kişi və qadın tərəfindən vəkillərin (bir nəfər deyil) ayrı-ayrı adamlar olması lazımdırmı?
Kəbin oxumaq üçün kişi və qadın tərəfindən vəkillərin (bir nəfər deyil) ayrı-ayrı adamlar olması lazımdırmı?
28 günlük Ramazan ayı
Bir kəs Ramazan ayının yalnız 28 gününü oruc tutur. Çünki mübarək ramazan ayının birində İranda və mübarək ayın axırında Ərəb ölkələrinin birində olduğuna görə və Şəvval ayı orada bir gün tez göründüyünə görə yalnız 28 gününü oruc tutmuşdur. Bir günün qəzası ona vacibdir, yoxsa heç bir qəzası yoxdur?
Bir günün orucu ona vacib deyil, lakin ehtiyat müstəhəbdir.
Musiqi alət və vəsaitləri
Toy məclisləri kimi eyş-işrət məclislərində istifadə olunmayan setar, səntur və s. qəbildən olan musiqi alətlərinin şəri hökmü nədir?
Əksər hallarda haram məqsədlər üçün istifadə olunan hər bir aləti düzəltmək və alıb-satmaq haramdır. Əgər müştərək (haram-halal arasında) alət olsa, caizdir.
Tikişi olan ayaqqabılarla ehram
Tikişi olan və ayaqların üstünü örtməyən ayaqqabı ilə ehram bağlamaq caizdirmi?
Bəli, caizdir. Lakin yaxşı olar ki, kişilər ehram halında belə ayaqqabı geyməsinlər.
Naqis təvaf yerinə yetirən şəxsin naibi
Əgər bir kəs təvafın bir neçə dövrəsini (şovtunu) yerinə yetirsə və müəyyən üzürlü səbəbə görə onu sona çatdırmağa qadir olmayıb, naib tutmağa məcbur olsa, naib yerdə qalanını yerinə yetirməlidir, yoxsa təvafın hamısını?
Naib təvafının hamısını kamil şəkildə yerinə yetirməlidir.
Naməhrəmə əlcəklə əl verib görüşmək
Qadın əlcəklə naməhrəm kişiyə əl verib görüşə bilərmi?
Zərurəti olmaca, bu işin tərk olunması daha yaxşıdır.
Xarabalığa çevrilmiş hamamın yerindən məscid üçün istifadə
Larestanın Şərqveyh adlı kəndində qədimi bir hamam var ki, təxminən 20 ildir istifadəsiz qalıb. Möminlərdən biri onu uçurub və ora boş torpaq halına düşmüşdür. Bu torpaq sözü gedən kəndin came məscidinin yanında yerləşir. İcazə verirsiniz ki, o torpağın bir hissəsini məscidə tualet və təharətxana inşa edək, qalanını camaatın keçməsi üçün yol kimi ayıraq?
Əgər onun binasının yenidən inşasına ümid yoxdursa, habelə o kənddə başqa hamama ehtiyac yoxdursa ki, bu yeri satıb ona sərf etsinlər, bu halda yazdığınız şeyləri həyata keçirə bilərsiniz.
Ehtiyac duyulmayan kitabların xümsü.
Dini tələbələr elmi hövzədə təhsil alarkən özlərinə lazım olan tarixi və s. mövzularda kitablar və lazım olan digər şeylər alırlar. Almasalar, sonradan bunları əldə edə bilməyəcəklər və ya misal üçün, çox bahalaşacaqdır. Hər bir halda sonradan problemlər yaranacaqdır. Buna görə də imkan daxilində çalışırlar ki, ucuz qiymətə alsınlar. Lakin bunların hamısını hələlik mütaliə edə bilmirlər. Aşağısı bir il və ya iki il ərzində mütaliəsiz qalır. Bunlara xüms düşürmü? Düşürsə alınma tarixinin qiyməti ilə hesablanmalıdır, yoxsa hazırkı qiymətlərlə?
Ehtiyac duyulmayanlara xüms düşür və meyar günün qiymətidir.
Tikili süni bədən üzvlərindən istifadə
Ehram halında tikilmiş dəri parça ilə bədənə bağlanan süni ayaq və əllərdən istifadə etməyin kəffarəsi varmı?
Eybi yoxdur və kəffarəsi də yoxdur.
Vəqf idarəsinin işçiləri üçün vəqf olunan əmlakların gəlirlərindən istifadə
Vəqf kimi gözəl sünnətə geniş yer vermək üçün müəyyən məbləğdə pulu işçilərin idarə və iş xərclərinə sərf etmək lazımdır ki, heç bir vəqfnamədə belə hallara işarə edilməmişdir. Sualımız budur ki, vəqf olunmuş əmlaklardan, xüsusilə vəqf idarəsinin nəzarəti altında olan imkanlı vəqf əmlaklarından əldə olunan gəlirlərin sərf olunma üsulunda dəyişiklik etməklə müəyyən məbləğdə pulu sözü gedən xərclərə sərf etmək olarmı?
Belə işlərin diqqət və ehtiyatla yerinə yetirildiyi təqdirdə xeyirxah işlərdən biri sayıldığını nəzərə alsaq, xərcləri ümumi olan vəqf əmlaklarından istifadə etmək olar. Bu şərtlə ki, vəqf idarəsinin məsul işçiləri öz vəzifələrini dəqiqliklə yerinə yetirsinlər.
Vəqf olunmuş yerlərin gəlirlərinin sərf olunma yerlərini dəyişmək
Vəqf olunmuş şeylərdən əldə olunan gəlirlər hansı yerlərdə istifadəyə çatdırılmalıdır və hansı hallarda onların sərf olunma yerlərini dəyişmək mümkündür?
Qəti qaydalara və məşhur - الوقوف على حسب ما یوقفها اهلها – hədisinə əsasən vəqf olun şeydən əldə olunan gəliri vəqfnamədə qeyd olunanlara əsasən sərf etmək lazımdır. Yalnız bir və ya bir neçəsinə əməl etmək mümkün olmayan bəndləri istisna etmək olar, məsələn, mis qab-qacaq indiki əsrdə digər qab-qacaqla əvəz olunacaqdır.
Rəqsə tamaşa etmək
Rəqsə tamaşa etmək caizdirmi?
Rəqsə tamaşa etmək onun özünün hökmündədir.
