مقاتل معتبر
حوادث کربلا را از چه کتابهایی بگیریم؟
کتابهای معتبر خوبى در این زمینه نوشتهشده است ازجمله: ارشاد مرحوم شیخ مفید، لهوف سید بن طاووس، مقتل الحسین مرحوم مقرّم، منتهى الآمال مرحوم محدّث قمى و اخیراً کتاب خوبى به نام عاشورا که شامل ریشههای تاریخى حادثه کربلا، سپس رویدادها و سرانجام نتایج و آثار مهم آن بهوسیله دو نفر از دانشمندان حوزه علمیّه زیر نظر اینجانب نگاشته شده و کتاب بسیار خوبى است.
فرزند شیرخوار داشتن مستطیع
آيا خانمى كه به لحاظ مالى و بدنى و شرايط ديگر مستطيع است، ولى فرزند شیرخواری دارد كه نزد غير او آرام نمىگيرد، مستطيع است؟
چنانچه جدا شدن از آن طفل، خطر جانى يا بيمارى شديدى براى بچه داشته باشد، يا سبب عُسروحرج براى ديگران شود، مستطيع نيست.
احتلام زنان
آيا زن منى دارد و با انزال آن جنب مىشود؟
هر رطوبتى كه از بانوان خارج شود غسل ندارد، بلكه هرگاه زنان به اوج لذّت جنسى برسند و همزمان رطوبتى از آنها خارج شود (كه غالباً همراه با سستى بدن است)رطوبت مذكور حكم منى دارد و بايد غسل جنابت كنند، امّا در صورت شك وظيفهاى ندارند.
کفاره گرفتن تمام ناخنهای دست و بخشی از ناخنهای پا یا بالعکس
اگر محرم تمام ناخنهای دست و بخشی از ناخنهای پا را بگیرد یا بالعکس (تمام ناخنهای پا و بخشی از ناخنهای دست را بگیرد) چه مقدار کفاره باید بپردازد؟
هرگاه تمام ناخن دستها را بگيرد، ولى تمام ناخن پاها را نگيرد، يك گوسفند براى ناخن دستها كفّاره مىدهد و براى هر يك از ناخنهای پا، يك مد طعام به نيازمند مىپردازد. همچنين اگر تمام ناخن پاها را بگيرد، ولى تمام ناخن دستها را نگيرد.
ضمان فوت براثر عدم رعایت مسائل ایمنی
رانندهای به اتّفاق شاگردش جهت شستشوى کامیون خود به یک واحد شستشوى وسایل نقلیه (کارواش) که فاقد پروانه کار و نکات ایمنى لازم بوده، مراجعه مینماید. متصدّى آن واحد به دلیل مشغله کارى از پذیرش شستشو خوددارى، ولى با اصرار آنها شستشوى کامیون را به خود آنها واگذار میکند. در حین انجام کار، کمکراننده دچار برقگرفتگی شده و فوت مینماید با توجّه به اینکه واحد فوق فاقد پروانه بوده و مسائل ایمنى در آن رعایت نشده، چه کسى مسئول فوت نامبرده است؟ آیا مباشرت آزادانه متوفی موثّر در موضوع هست؟
درصورتیکه دستگاه او معیوب و خطرناک بوده و او خبر نداده، مسئول، صاحب مؤسسه است؛ و اگر این امر براثر ناآگاهى کمکراننده حاصلشده، مسئول خود اوست.
اجزای روح داری که از بدن جاندار جدا میشود
اگر از بدن انسان یا حیوان زنده، اجزای روح دار جدا شود نجس است؟
اجزايى را كه روح دارد اگر از بدن انسان يا حيوان زنده جدا كنند نجس است، هرچند گوشت است.
حکم عفو بعضی از جراحات توسط زن به جهت نرسیدن به ثلث دیه
همانگونه که مستحضرید دیه زن در جراحات و اعضا تا ثلث، مساوى بادیه مرد است و در بیش از آن به نصف تقلیل مییابد، با توجّه به این مطلب لطفاً بفرمایید:الف) آیا مجنىّ علیها (زن) میتواند براى اینکه مقدار دیه بیش از ثلث نشود، نسبت به بعضى از جراحات و صدمات گذشت کند و نسبت به بقیّه تقاضاى دیه نماید؟ب) آیا بین صورتى که مجنىّ علیها از ابتدا نسبت به برخى از جراحات و صدمات شکایت و مطالبه دیه نکرده و بین صورتى که مجنىّ علیها ابتدا نسبت بهکلیه آنها شکایت و مطالبه دیه کرده و سپس نسبت به برخى از جراحات و صدمات اعلام گذشت میکند، تفاوتى وجود دارد؟ج) آیا قاعده مذکور شامل قتل غیر عمد هم میشود؟
الف) این کار تأثیری در تغییر دیه ندارد.ب) تفاوتى نیست و تعلّق دیه منوط به تقاضاى مجنىّ علیها نیست، بلکه حکم شارع مقدّس است هرچند مجنىّ علیها حقّ گذشت دارد.ج) دیه قتل غیر عمد زن، نصف دیه مرد است.
بستن عمامه د رحالت نشسته یا روي پا
بستن عمامه روي پا مكروه است يا در حالت نشسته؟
در هر دو صورت کراهتی ندارد. (آنچه در روایت آمده، عمامه گذاشتن است نه عمامه بستن.)
حکم غسل روز هشتم و نهم ذى الحجّه
انجام غسل در روز ترویه و عرفه چه حکمی دارد؟
میتوانند در روز هشتم و نهم ذى الحجّه كه روز «ترويه» و روز «عرفه» نام دارد بهقصد ثواب و رجاء غسل انجام بدهند.
زیارت امام رضا با پای پیاده
هرساله تعداد كثيرى از جوانان متعهّد بهصورت پياده جهت زيارت حرم مطهر حضرت على بن موسیالرضا 7 به مشهد مقدس مشرّف میشوند. با توجّه به اين امر، لطفاً به سؤالات زير جواب دهيد:الف) زيارت بهصورت پیادهروی چه حكمى دارد؟ب) با توجه به وجود وسايل مسافرتى متعدّد، آيا تشرّف به اين شيوه اتلاف وقت محسوب نمیشود؟ج) آنچه بايد در طول سفر موردنظر زائران باشد چه مواردى است؟الف) زيارت بهصورت پیادهروی چه حكمى دارد؟ب) با توجه به وجود وسايل مسافرتى متعدّد، آيا تشرّف به اين شيوه اتلاف وقت محسوب نمیشود؟ج) آنچه بايد در طول سفر موردنظر زائران باشد چه مواردى است؟
هرگاه اين كار بهصورت وسيع و گسترده انجام شود قطعاً مطلوب نيست و اتلاف وقت است. ولى اگر بهصورت محدود و بهاصطلاح امروز سمبليك و براى اظهار عظمت آن امام بزرگوار انجام گردد امر مطلوبی است، هم عقلاً و هم ازنظر شرع، زيرا آثار خاصی دارد؛ و سزاوار است عزيزانى كه اين كار را انجام میدهند برنامهریزی كنند كه اوقات آنها تلف نگردد.
شرط وکالت زن در طلاق
آیا زن می تواند از طرف مرد وکیل در طلاق شود؟
اگر زن در موقع عقد شرط كند كه هرگاه شوهر مثلًا مسافرت نمايد، يا معتاد به مواد مخدر گردد، يا خرجى او را ندهد اختيار طلاق با او باشد، اين شرط باطل است، ولى هرگاه شرط كند كه او از طرف شوهرش وكيل باشد كه هرگاه اين كارها را انجام دهد خود را مطلّقه كند اين وكالت صحيح است و در چنين صورتى حق دارد خود را طلاق دهد.
مفهوم مصلحت در حکومت اسلامی
لطفاً مفهوم مصلحت را در حکومت اسلامی بیان فرمایید؟
مصلحت در فقه اهل سنّت مفهومی دارد و در فقه مکتب اهلبیت (علیهمالسلام) مفهومى دیگر. آنچه ازنظر فقه شیعه قابل توجیه است، در سه محور خلاصه میشود:اوّل: آنچه مربوط به حفظ نظام و حکومت اسلامى است.دوّم: حفظ نظم جامعه; بر اساس این دو نوع مصلحت بسیارى از احکام مستحدثه شکل میگیرد; زیرا حفظ نظام و حفظ نظم جامعه از مهمترین اهداف اسلام است که انحراف از آن جایز نیست.سوّم: آنچه مربوط به تعارض اهم و مهم است; یعنى هرگاه دو مصلحت که مورد توجّه و قبول فقه اسلام است، در مقابل یکدیگر قرار گیرند، باید مصلحت اهم را ترجیح داد و مهم را فداى آن کرد.براى مثال در قسمت اوّل، میتوان مسائل مربوط به انتخابات، شرایط ویژه رئیسجمهورى و نمایندگان و انتخابکنندگان را در نظر گرفت؛ و در قسمت دوّم، مسائلى مانند نظام بانکدارى و بخش مهمی از نظام پولى و مسائل اقتصادى امروز را، بهعنوانمثال میتوان ذکر کرد؛ و در قسمت سوّم محدود کردن پارهای از معاملات و صادرات و واردات کشور که سلطه مردم را بر اموالشان محدود میسازد، ولى اهداف مهمی را احیا میکند، مثال خوبى است.
حکم پرداخت مهرالمثل در مواردی که بیش از دیه است
اگر بکارت دختر توسط شخصی زائل شود باید مهرالمثل را بپردازد، چنانچه در مواردی که مهرالمثل بیشتر از دیه زن باشد، آیا میتوان مازاد بر دیه را از مرد گرفت؟
در فرض سؤال مهرالمثل باید پرداخت شود (هرچند بیشتر از دیه زن مسلمان باشد).

