مرکز پاسخگویی به احکام شرعی و مسائل فقهی

درصورتی‌که هیچ راهی جز این ندارد و این کار با مفسده همراه نباشد می‌تواند به‌زور یا با عنوان تقاص بگیرد.

علم و جهل مباح له نقشی جواز تصرفت او ندارد.

در این موارد اگر مورددعوا باشد معیار علم قاضی است.

در تحجير املاك بلا صاحب مرور زمان وجود ندارد، بلكه معيار آن است كه يقين به اعراض صاحب اصلى پيدا كنيم؛ خواه يقين در يك روز پيدا شود، يا پنجاه سال.

حقّى كه به سبب سنگ‌چينى و مانند آن به دور زمين موات، براى شخص پديد مى‌آيد.

اگر در اطراف آن نشانه‌گذاری‌های روشنی کنند دلیل بر مالکیت است.

درصورتی‌که از اراضی موات باشد مانعی ندارد.

با تصرّف مزبور حقّ اولویت‌دارید و حقّ خود را می‌توانید در مقابل عوض و یا بدون عوض به دیگرى واگذار کنید و اگر آن را احیا کرده‌اید مالک هستید.

چنانچه آن منطقه جزء حریم روستا و آبادى معیّنى باشد، اهل آن آبادى حق‌دارند آن را در میان خود تقسیم کنند و بعد از تقسیم، هریک حق‌دارند علف‌ها و هیزم آن را بچینند و اگر جزء حریم نباشد در صورتى حق‌دارند که آنجا را حیازت یا علامت‌گذاری و سنگ‌چین کرده باشند.

آباد كردن و بهره ‏بردارى از زمین‌های مخروبه ‏اى كه مالك نداشته و نفعش به كسى نمى ‏رسد.

اراضى موات‏ با ثبت دادن ملك كسى نمى‏شود، بلكه بايد آن را احياء كند يعنى آماده براى كشت و زرع نمايد.

با توجّه به اين كه اين شرط كاملا مبهم است خالى از اشكال نيست.

برای آنان اشکالی ندارد.

این تعهّد، نوعى هبه معوّضه، و لازم الإجراست.

در صورتی که فاصله کمی وجود داشته باشد جزء مؤونه محسوب می شود.