وظیفه قاضی مقلد
چنانچه بین قانون مصوّب و لازمالاجرای جمهورى اسلامى که از کلیه مراحل تصویب مجلس و تأیید شوراى نگهبان و غیره گذشته است با فتواى مراجع تقلید تفاوت وجود داشته باشد وظیفه قاضى مقلّد چیست؟
قاضى اگر مجتهد باشد به رأی خود حکم میکند و اگر براثر ضرورتها غیر مجتهد براى منصب قضا نصب شود به رأی مرجع تقلید خود عمل خواهد کرد و در تعارض قوانین حکومت اسلامى با رأی مرجع تقلید چنانچه عمل به احتیاط ممکن باشد اولى عمل به احتیاط است و اگر ممکن نباشد یا موجب ضرر و زیان و عسر و حرج گردد، قوانین حکومت اسلامى در مسائل عمومى و اجتماعى مقدم است و در مسائل خصوصى باید به رأی مرجع خود عمل کند.
مناطقی که پس از غروب آفتاب همچنان آسمان روشن است
در مناطق شمالى اروپا پس از غروب آفتاب هم آسمآنهمچنان روشن است بهگونهای كه تشخيص طلوع فجر صادق امكان ندارد. البتّه يك ساعت و نيم قبل از طلوع خورشيد روشنايى قوىتر و شديدتر میشود. آیا مىتوان در اين هنگام نماز صبح را اقامه كرد؟
لازم است نماز صبح از هنگام قوىتر شدن روشنايى خوانده شود.
حرام کردن اموال اضافه بر نیاز بر خود با نذر
شخصى اموال اضافه بر نیازش را بر خود حرام کرده و نذر کرده اگر خداوند به وى اموالى بیش از نیازش عطا کند، همه را در راه خدا انفاق کند. حال که این ثروت به ایشان رسیده از نذر خود پشیمان است و مى خواهد به نذر خود عمل نکند، آیا یک بار کفّاره کافى است، یا این که تا آخر عمر نمى تواند از اموال اضافى استفاده کند؟ یا هر بار که چیزى با آن پول هاى اضافى بخرد، باید کفّاره بدهد؟
با نذر نمى توان حلال را بر خود حرام کرد، ولى اگر نذر کرده که مازاد بر شأن را در راه خدا انفاق کند باید به نذر خود عمل نماید، ولى اگر عمل نکرده گناه کرده و احتیاط آن است که در هر سال یک بار کفّاره شکستن نذر بدهد.
وظيفه کسی که با همسرش نزديکى کرده و بخواهد طلاقش دهد
هرگاه مرد با همسرش نزدیکى کرده و بخواهد او را طلاق دهد تکلیف چه می باشد؟
هرگاه با همسرش نزديكى كرده و بخواهد طلاقش دهد بايد صبر كند حيض ببيند و پاك شود، ولى اگر باردار باشد تواند بعد از نزديكى كردن بلافاصله او را طلاق دهد، همچنين اگر يائسه باشد يعنى بيشتر از پنجاه سال داشته باشد.
نوع طلاقی که زن مطابق عقدنامه بدلیل تخلف زوج از شرط ضمن عقد وکالت در آن دارد
در عقد نامه هاى متداول، در مواردى از سوى مرد به زن وكالت داده شده كه بتواند خود را مطلّقه سازد، يكى از آن موارد اين است كه مرد بدون اذن زن ازدواج نمايد، خواهشمند است بفرماييد : آيا اين طلاق، طلاق خُلع خواهد بود، يا رجعى؟
اين طلاق مى تواند به صورت خلعى انجام شود.
حکم پذیرش ادعای شوهر در طلاق دادن همسرش
آیا طلاق به مجرّد ادعاى شوهر و این که بگوید: من او را مطلقه نموده ام، ثابت مى شود(تا زن حقّ ازدواج داشته باشد و نفقه ساقط شود) یا این که باید با شهادت دو عادل باشد؟
فقها در این مورد اختلاف دارند، مرحوم محقّق قمى در جامع الشّتات و محقّق یزدى در ملحقات عروه مشروحاً بحث کرده اند و از مجموع ادلّه ظاهر مى شود که طلاق به مجرّد ادّعاى زوج خالى از اشکال نیست، بلکه باید بیّنه اى بر آن قائم شود.
فعلیت داشتن درمان در محاسبه دیه
در مواردى نظیر شکستگى ستون فقرات که دیه کامله دارد، طبق فتواى فقها اگر این شکستگى بهگونهای معالجه شود که اثرى از جنایت باقى نماند، جانى باید یکصد دینار بپردازد. در اینگونه موارد فعلیت درمان و اصلاح ملاک است، یا قابلیت آن؟ به این معنا که اگر فعلیت ملاک باشد، از ابتدا دیه کامله به عهده جانى قرار میگیرد و جانى موظّف به پرداخت تمام دیه است ـ که پس از اصلاح و خوب شدن، 900 دینار به او پس داده میشود ـ یا منتظر میماند که پس از معالجه، دیه مقرره (100 دینار) را بپردازد) اگرچه ذمّهاش بهکل دیه مشغول است ولى اگر قابلیت درمان ملاک باشد، از همان ابتدا ذمّه جانى به یکصد دینار مشغول میشود.
ظاهر ادلّه این مسئله فعلیت درمان است، بنابراین تا درماننشده باید دیه را بدهد.
کشته شدن کودک در خصومت بین چند نفر
عدّه اى از روى خصومت به سوى یکدیگر تیراندازى کرده اند پسر بچّه 12 ساله اى، که از آنجا عبور مى کرد، به واسطه تیر شخص معیّنى به قتل رسد حال حکم چیست؟
در صورتى که آن بچّه را دیده و در عین حال به سوى او تیر اندازى کرده، قتل عمد است; هر چند قصد کشتن خصوص او را نداشته باشد. و در صورتى که توافق بر دیه کنند، تمام دیه بر عهده قاتل است.
خمس قبری که بهصورت اقساطی خریداریشده
اگر شخص قبری را بهصورت اقساطی بخرد خمس آن چگونه محاسبه میشود؟
هرسال به مقداری که وجه قبر را پرداخته یا قیمتش افزایشیافته است خمس دارد.
پرداخت پول کفاره قسم به فقیر
در مورد کفارهی قسم می توان پول داد یا اینکه باید طعام یا لباس داده شود؟
اگر یقین کند با پول کفاره، طعام یا لباس تهیه می کند مانعی ندارد.
عدم شمول غنائم جنگی به اموال غیرمنقول
آیا غنائم جنگی شامل تمام اموال کفار میشود یا تنها اموال منقول را شامل میشود؟
غنائم جنگى كه خمس آن را بايد داد منحصر به غنائم منقول است كه با دادن خمس ملك جنگجويان است، امّا زمینهایی كه از كفّار با جنگ به دست مىآيد خمس ندارد و ملك همه مسلمين است.
مطالبه بیش از مقدار دیه در صورت خودکشی قاتل
در قتل عمدی که قاتل خودکشی کرده است، ولیّ دم میتوانند بیش از دیه را از اموال مقتول یا اگر مالی ندارد از بیت المال مطالبه نمایند؟
فقط به اندازه دیه می توانند دریافت نمایند.
